E-ticaret sitesinde yayınlanan içeriklerden kimin sorumlu olacağını tespit edebilmek için öncelikle o içeriğin kim tarafından yayınlandığının tespit edilmesi gerekir. Bu sorumluluk durumu, sitenin iş modeline ve yayın türüne göre değişiklik gösterebilir. Ancak temel kural, içerikleri paylaşan kişi kim ise onun sorumluluğuna gidilir. İçeriği paylaşan kişi, kanunen içerik sağlayıcı sıfatı ile yayınladığı içerikten sorumlu olur.

Site içerisinde yayınlanan bir içeriği, site yönetimi, editörü vs kendisi yayınlıyorsa, bu içeriklerden site kendisi sorumludur.  Şayet site içerisinde yayınlanan içerikler, kullanıcılar veya üyeler tarafından yayınlanıyorsa, bu içeriklerden onlar sorumlu olacaktır. Bir başka örnek ise, ilanların kullanıcılar tarafından yayınlandığı durumlarda, sorumluluk ilan sahibine aittir. Bir de siteye ziyaretçi ve kullanıcıların bıraktığı yorumlar var, onlar da yayınladığı içerikten sorumlu olur.

Örneğin, e-ticaret sitesi üzerinde; hukuka veya ahlaka aykırı bir içerik yayınlanırsa, toplumun belli bir kesimini aşağılayan bir içerik paylaşılırsa; toplumu kin ve düşmanlığa sevk eden bir içerik yayınlanırsa; bir suçluyu veya suç örgütünü överse; üçüncü kişilerin kişilik hakkını ihlal ederse; kanunların ‘katalog suç’ adını verdiği belli başlı suçları içerirse; uyuşturucu reklamı veya cocuk cinsel istismarı içeren bir içerik yayınlarsa; bu içerikler hukuka aykırı veya suç içeren bir içerik olabilir. Saydıklarımla sınırlı olmadığını hatırlatayım.

İlaveten, içeriklerin bir başka üçüncü kişi ya da kurumun marka veya telif hakkını ihlal etmesi durumu; tüketicileri kandıracak şekilde ilan veya reklam paylaşılması; kanunen satışa yasaklı bir ürün veya hizmeti sunuyor olması da yine hukuka aykırı içerik sayılacaktır.

Tüm bunlar sadece websitesi veya mobil uygulama üzerinde değil, sitenin/kurumun /satıcının yönettiği sosyal medya hesaplarında da bu tür vakalar olmamasına dikkat edilmelidir. Hatta bir başka siteye verilen veya siteye alınan reklamların da hukuka aykırı içerik barındırmaması gerekir. Görüleceği üzere, verilecek örnekler çoğaltılabilir.

Bir de e-ticaret sitesinde kullanıcılar veya ziyaretçiler tarafından yapılan yorumlar var. Bunlar sitedeki herhangi bir ürüne/hizmete, diğer kullanıcılara, ilana, ilan sahibine, site sahibine, üçüncü taraf kişi ve kurumlara yönelik hakları zedeleyici,  hukuka veya ahlaka aykırı içerik içeriyor olabilir. Bu tür durumlarda da yine 5651 sayılı internet yasası gereği içerikleri kim paylaşıyorsa sorumluluk onundur. Site sahibi veya sitedeki satıcılar bu yorumlardan mesul değildir. Kanunen hukuka aykırılığını Kontrol etmekle yükümlü değillerdir. Ancak bu yorumlarla ilgili site sahibine herhangi bir ihtar vs gelirse yer sağlayıcı olarak içeriği kaldırabilirler.

Bu tür durumlarda genelde site sahiplerine içeriği yayından kaldırması için başvurulur. Ancak bazen bu yöntem yerine bir mahkeme kararı veya idari merci kararı ile sırf o yorum sebebiyle site hakkında tümüyle dahi erişimin engellenmesine karar verilebilir veya maddi ve manevi tazminat davaları ile karşılaşılabilir.

Mühim olan hususlardan biri, bu şekilde mağduriyetlerin önünde geçebilmek için her iki tarafı da hatta üçüncü tarafları da koruyabilmek adına; sitedeki sözleşmelere; kullanıcıların ve üyelerin site yönetimine karşı veya diğer üyelere karşı faaliyetlerinden kendilerinin sorumlu olacağını eklemekte fayda vardır.

Diğer yandan sitede telif hakkı ihlal eden kullanıcılar olursa ve bu yüzden üçüncü kişi veya firmalarca site sahibine böyle bir dava ya da  tazminat talebi yönelirse, bu durumda da yine o içeriği paylaşan kullanıcıların sorumluluğu doğar.

Kısaca site sahibi eğer yer sağlayansa, platform sağlayansa kullanıcı ihlallerinden sorumlu olmaz ve bu yönde kendisine gelen dava ve tazminat taleplerini onlara rücu edebilir.

Bu tür içerikler sebebiyle mahkeme kararı ile bazen o URL adresi erişime engellenebilir ancak bu sitenin tamamının erişime engellenmesi olarak da sonuçlanabilir. Bu da, satışları durduracak, zarara sebebiyet verecektir. Bu sebeple verilen erişim engelleme kararına itiraz edilebilir.

‘Bu yazı ilk olarak E-ticaret Çağı dergisinin Haziran 2016 sayısında yayınlanmıştır.’

Leave your comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.